Menopauza

Menopauza wyznacza koniec naturalnej zdolności kobiety do zajścia w ciążę i rodzenia dzieci. Termin menopauza oznacza wprawdzie datę ostatniej miesiączki, jednak jej biologiczne mechanizmy i objawyją zapowiadające występują już kilka lat wcześniej, w czasie tzw.  perimenopauzy (jedynie po operacyjnym usunięciu jajników menopauza pojawia się natychmiast). Objawy menopauzy mogą się także utrzymywać przez kilka lat po ustaniu miesiączkowania. Nie wszystkie kobiety przechodzą meno-pauzę w tym samym wieku. Niektóre wchodzą w nią już w 40. roku życia, inne natomiast nie wcześniej niż w 55. roku życia. Średnio menopauza występuje około 52. roku życia i faktycznie wszystkie kobiety kończą ten proces przed ukończeniem 58 roku życia. Menopauza jest wyzwalana przez spadek poziomu estrogenów - hormonów jajnika, które regulują procesy rozrodcze i nadają kobiecie charakterystyczne żeńskie cechy. Maksimum wytwarzania estrogenów występuje u kobiet w wieku 20-30 lat, później, po 30. roku życia, ich poziom w organizmie stopniowo się obniża, by opaść gwałtownie w okresie menopauzy. Pierwszą oznaką zbliżającej się menopauzy są zmiany zachodzące w cyklach miesiączkowych. Cykle te stają się krótsze lub się wydłużają, a obfitość krwawienia nasila się lub zmniejsza. Czasem zdarzają się kilkumiesięczne przerwy, po których następuje kilka miesiączek w odstępach 2-3 tygodni. Po upływie roku od ostatniej miesiączki menopauza jest zakończona i kobieta wchodzi w okres pomenopauzy, który obecnie stanowi około 1/3 całego jej życia. Oprócz ustania miesiączek, menopauza powoduje wiele zmian fizycznych i psychicznych. Dwie spośród nich, występują najczęściej: Uderzenia gorąca, charakteryzujące się nagłym przypływem fali ciepła, zazwyczaj w górnej połowie ciała, z towarzyszącym zaczerwienieniem twarzy i poceniem, po którym występuje zimny dreszcz. Większość takich epizodów trwa zaledwie kilka minut, lecz ich intensywność i częstość bywa bardzo różna. Niektóre kobiety, na przykład, doświadczają podczas snu tak częstych i intensywnych uderzeń gorąca, że budzą się w mokrej od potu pościeli. Gdy organizm przystosuje się do zmienionych poziomów hormonalnych, uderzenia gorąca ustępują (zazwyczaj bywa to około 60. roku życia). Suchość i zmiany zanikowe pochwy spowodowane są ścienieniem zewnętrznej warstwy błony śluzowej wyściełającej pochwę. Zmiany te mogą prowadzić do bólów w czasie stosunków i trwałego zapalenia pochwy. Podobne ścienienie tkanki w dolnych drogach moczowych zwiększa częstość zakażeń pęcherza moczowego i powoduje inne dolegliwości, np. nietrzymanie moczu. Do innych objawów związanych z menopauza należą: kołatanie serca, suchość i swędzenie skóry, bóle głowy, bezsenność, zwiększenie masy ciała, przerzedzenie owłosienia głowy i łonowego przy jednoczesnym wzmożonym wzroście włosów na twarzy. Mogą pojawiać się również zmiany nastroju, prawdopodobnie związane z niedoborem snu i zmieniającym się poziomem hormonów. Wiele kobiet zaczyna mieć problemy z pamięcią (dotyczy to zwłaszcza płynności wypowiedzi). Pojawiają się także zmiany w sferze płciowej - niektóre kobiety odczuwają zwiększone potrzeby seksualne, inne zaś spadek zainteresowania współżyciem.